IPB

Hogeldiniz ( Giri | Kayt Ol )

 
Reply to this topicStart new topic
Lale Devri
alikusu
mesaj 19.02.2008, 14:17:31
leti #1



Grup Simge

Grup: Moderatr
leti: 2,492
Thanks: 9950 *
Katlm: 08.07.2007
Nereden: Bakent
ye No: 236



LALE DEVRI
Osmanl Tarihinde 1718-1730 yillari arasindaki dneme, Mesrutiyetten sonra verilen ad. Bu devirde Istanbul'da Lle zevki artip, yetistirilmesi yayginlasmistir. Devlet adamlari dahil, istanbullularin bahelerinde lle yetistirip zevk edinmelerinden dolayi sair ve tarihiler tarafindan bu yillara "Lle Devri" denilmistir.

Lle Devri, Osmanli Sultani nc Ahmed Hn (1703-1730) ve Vezir-i zam Nevsehirli Damad ibrahim Pasa zamaninda Osmanhli-Rus-Avusturya-Venedik harplerinden sonra imzalanan Prut ve Pasorofca Andlasmasi ardindan basladi. Yillarca sren harpler ve isyanlardan bikmis olan ahali, andlasmalardan sonra korku ve endiseden uzak bir hayat srmeye basladi. Istanbul'da snnet ve dgn merasimleri artarak, mevsimine gre kir, deniz seyahatlari ve helva sohbetleri tertiplendi. Padisah dahil, devlet adamlari, baharda, Lle mevsiminde Sa'dbd, Serefbd Bag-i Ferah, Emnbd, Hsrevbd, Hmayunbd. Kasr-i Sreyya, Vezirbahesi ksklerinde, Tersane bahesi, iragan bahesi, Besiktas Yalilarina giderlerdi. Devlet adamlari, ahali ve ieki esnafi, ikiyzden fazla lle esidi yetistirip, bu bitkiye karsi alka artmistir. "Mahbud", devrin en meshur ve pahali lle esididir. Istanbul basta olmak zere btn memleket sathinda park, bahe tanzimi, ksk, saray, esme, sebil, imaret, medrese, ktphane ve camiler dahil pek ok san'at eseri yapildi. Insa ve tamir edilen san'at eserlerinin sslenip, tezyini iin Istanbul'a ini fabrikasi kuruldu. Bugnk Nevsehir, bu devrin eseridir. Yine bu devirde, onaltinci yzyildan beri Istanbul'da ve diger Osmanli sehirlerinde Arapa, Ermenice, Ibranice, Rumca kitap basan matbaalarin ardindan, Seyh'l-Islm Abdullah Efendi'nin fetvasi ile Osmanlica kitap basimi da serbest oldu. Matbaada basilacak kitaplarin kontrol iin de limler vazifelendirildi. Istanbul'da bulunan ve btn dnyada kiymetli eserlerin yazilmasini sagliyan doksanbin kadar hattatin durumlari dikkte alinarak ilk zamanlar din kitap basilmadi. Hattatlikla ugrasan kalem ehlinin bir kismi matbaada tab islerinde musahhilik yaparak zamanla denge saglandigindan din kitaplarin da basimina geildi. Matbaanin ve hattatlarin ihtiyacini karsilamak iin kgit fabrikasi kuruldu. Avrupa ile mnasebetler arttirilip, Viyana'ya konsolos tayin edilerek, esitli bassehirlere dostluk nameleri gnderildi.

Sonradan Lle Devri diye adlandirilan 1718-1730 tarihleri arasindaki yillar sulh, skun ve huzurla getiginden Osmanli kltr, san'at ve ilim leminde kiymetli sahsiyetler yetisti. Hattatlar vasitasiyla eski eserler ogaltilarak, her tarafa dagitildi. Damad Ibrahim Pasa tarihe merakli oldugundan bir ok tarih kitaplarinin yazmalari kontrol edilip, karsilastirmali olarak hattatlara yazdirilarak, ogaltildi. Ilmi encmen, hey'et ve brolari kurularak, Arapa, Farsa, Yunanca kitaplar tercme edildi. Bu devirde yapilan saray ve ksklerdeki ilim meclislerine, sohbetlere kiymetli limler, san'atkrlar, sirler ve edipler katilirdi. Sohbetlere dogu dillerini iyi bilen ve ilim erbabindan sir Nedim ayri bir renk katardi. Nedim, Lle Devri'nin gnlk hayatini ve Istanbul'un tasvirini,

"Bu sehri Stanbul k, b msl bahdir;
Bir sengine yekpare Acem mlk fedadir.
Bazari hner madeni ilm ulemadir." misralariyla yapmistir.

Lle Devri'ndeki huzur ahengini; Iran mes'elesi, devlet adamlarinin imr faaliyetlerini, ordudaki dzenlemeleri ve meclis toplantilarini istemeyen yabancilar ile yazilan eserlerin yanlis aiklanip, anlasilmasi bozdu. Patrona Halil adinda devsirme bir tellak Yenieri ihtill hazirligini tamamladiktan sonra, Sultan nc Ahmed Hn'in sefer hazirliklari iindeyken ve tatil gn devlet adamlarinin yazliklarda bulunduklari esnada isyan basladi. 28 Eyll 1730 tarihinde meydana gelen Patrona Halil isyaniyla Damat Ibrahim Pasa ve yakinlari, aslerin arzusuyla vazifeden alinip, ldrld. Asilerin arzusu bitmeyerek, nihayet seksensekizinci Islm Halifesi ve Yirminc Osmanli Sultani nc Ahmed Hn'in da hallini istediler. Istanbul'da yapilan yalilar yagma edilip, yikilarak Lle baheleri tahrip edildi. Birok gzide san'at eserleri de asilerin yagmacilarin tahribine ugradigi gibi, san'atkrlar, sirler, edipler ilim ve devlet adamlari da ldrlp, her hususta vahsice hareket edildi. Damat Pasa'nin ldrlmesi ve Sultan nc Ahmed Hn'in tahtan indirilmesi ile Trkiye tarihinin sonradan Lle Devri denilen 1718-1730 dnemi de sona erdi. Bu devir; sulh, skn, huzur, imar faaliyetleri, gzide san'at eserleri yapilmasi, ilmi eserlerin ogaltilarak dagitilmasi, ihtiya duyulan maddelerin lkede imalati iin fabrika tesisi, askeri yenilikler, dnyada olup biten yenilik ve olaylarin takip edilmesi, ' Istanbul'da itfaiye teskilatinin kurulmasi; lim, edip sair ve san'atkrlarin korunmasina ayri bir itina gsterilmesi bakimindan Trkiye tarihinde baskalik arz ettiginden nemlidir.

alnt yaptm..tongue.gif
osmanl tarihinde rnasans saylabilecek bir dnemin byle katledilmi olmas zc..
Birde arks vard ..lale devri ocuklaryz biz zamanmz gemi diye ama sanrm bu konuyla alakal deildi blink.gif




--------------------

Birinin kp; bu bir kamera akas, kameraya el sallayn demesini bekliyorum .. Hayat, o derece yani !
Go to the top of the pagePM
 
+Quote Post
Bu iletiye te?ekk?r edenler:

Konuya link ver...
Forum iin... (BBCode)
HTML Kullanm...
Direk link...

Reply to this topicStart new topic
1 kullanc bu bal okuyor (1 Misafir ve 0 Gizli Kullanc)
0 ye:

Collapse

> Benzer Ba?l?klar

  Balk Yan?tlar Konuyu Ba?latan Okunma Son Faaliyet
No New Posts Lale Belks
1 hazan 764 30.09.2016 - 20:41:08
G?n: F
No New Posts Devrim, lk Trk Otomobili
8 alibaba 4,114 30.01.2016 - 04:38:08
G?n: okseybilenkiz
No New Posts Lale araflar
Lale Nevresim Takmlar
6 okseybilenkiz 3,507 23.05.2014 - 07:47:04
G?n: okseybilenkiz
No New Posts Lale Orta
1 sahaf 1,287 20.05.2013 - 15:35:25
G?n: sahaf
No New Posts Lale Akat
3 ember 2,215 25.02.2012 - 10:58:01
G?n: semavi


 



RSS Basit Grnm Tarih : 07.12.2019 - 19:34:11
.: Destekleyenler & Desteklediklerimiz :.
Seksenliyillar.Com | 80ler.Com | sinemabuyusu.com | Kingofcollectors | Seksenler.Forumotion | sekerkizcandy.com | Captano.net